Hybride orchideeën..
Het is lastig om soorten binnen het geslacht Dactylorhiza uit elkaar te houden. Deze handjesorchideeën lijken vaak sterk op elkaar en kruisen bovendien gemakkelijk, waardoor tussenvormen ontstaan.
Hybridisatie bij de orchideeënsoort Dactylorhiza is berucht. Veel soorten kruisen gemakkelijk met elkaar én vormen tussenvormen, waardoor een plant vaak kenmerken van meerdere soorten tegelijk heeft.
De bladeren kunnen variëren van sterk gevlekt tot helemaal ongevlekt, bloemkleur loopt uiteen van bijna wit tot donkerpaars, de lipvorm en spoorlengte overlappen tussen soorten.. Ook de standplaats beïnvloedt het uiterlijk sterk, hybriden zijn vaak vruchtbaar en kunnen weer verder terugkruisen
Bekende lastige combinaties zijn bijvoorbeeld:
Dactylorhiza majalis × Dactylorhiza fuchsii
Dactylorhiza maculata × Dactylorhiza incarnata
In Nederland worden sommige planten daarom bewust aangeduid als: “Dactylorhiza spec.” of “Dactylorhiza hybr.”
De bladeren kunnen variëren van sterk gevlekt tot helemaal ongevlekt, bloemkleur loopt uiteen van bijna wit tot donkerpaars, de lipvorm en spoorlengte overlappen tussen soorten.. Ook de standplaats beïnvloedt het uiterlijk sterk, hybriden zijn vaak vruchtbaar en kunnen weer verder terugkruisen
Bekende lastige combinaties zijn bijvoorbeeld:
Dactylorhiza majalis × Dactylorhiza fuchsii
Dactylorhiza maculata × Dactylorhiza incarnata
In Nederland worden sommige planten daarom bewust aangeduid als: “Dactylorhiza spec.” of “Dactylorhiza hybr.”
Vleeskleurige orchis × Rietorchis
2026
Vleeskleurige orchis x Brede orchis
Dactylorhiza x aschersoniana
(D. incarnata x D. majalis)
Dactylorhiza x aschersoniana
(D. incarnata x D. majalis)
Vleeskleurige orchis x Brede orchis
Dactylorhiza x aschersoniana
(D. incarnata x D. majalis)
Deze hybride ontstaat, omdat soorten binnen het geslacht Dactylorhiza gemakkelijk hybridiseren. beide ouders de Vleeskleurige en Brede orchis hebben hier gestaan, ook Gevlekte rietorchis komt hier voor op deze locatie.
Omdat soorten binnen het geslacht Dactylorhiza gemakkelijk hybridiseren, kan determinatie lastig zijn. Vaak zijn kenmerken van beide ouders zichtbaar binnen één populatie.
"Handekenskruid spec.” en “Dactylorhiza spec.” betekent allebei, een niet nader te bepalen soort uit het geslacht Dactylorhiza.
De afkorting spec. (of sp.) wordt gebruikt wanneer de exacte soort niet bekend is of niet met zekerheid is vastgesteld.
De naam Dactylorhiza verwijst naar de handvormige wortelknollen (“dactyl” = vinger, “rhiza” = wortel), waar de Nederlandse naam “handekenskruid” vandaan komt.
Bij alleen een rozet is determinatie van Handekenskruid ( Dactylorhiza ) lastig, omdat veel orchideeënrozetten sterk op elkaar lijken.
